อาการปວดท้องข้างซ้าย ไม่ใช่เ รื่ อ งเล่น

เมื่อขึ้นชื่อว่ามีอาการปວดท้องแล้ว คงไม่มีครั้งไหนที่เราจะสามารถระบุชัดเจนได้ว่าอาการปວดที่เกิດขึ้นนั้นมีสาเหตุมาจากอะไร อนึ่ง เป็นเพราะว่าภายในช่องท้องนั้นประกอบด้วยอวัยวะหลายส่วน มีการทำงานและปัญหาที่เกิດขึ้นในแต่ละครั้งแตกต่างกัน โดยอาการปວดอาจแบ่งออกได้เป็น 2 อย่าง ได้แก่ อาการปວดท้องข้างซ้าย และอาการปວดท้องข้างขวา ซึ่งอาการปວดเหล่านี้เกิດขึ้นได้หลายสาเหตุ จากหลายโ ร ค ไม่ว่าจะเป็น โ ร คไต โ ร คม ะ เ ร็ ง โ ร คลำไส้อักเสบ หรือแม้แต่ท้องผูก เป็นต้น

อาการปວดท้องนั้นเกิດขึ้นได้จากหลายสาเหตุ หากเป็นในสาว แล้วละก็ อาการปວดท้องก็เป็นเ รื่ อ งที่สามารถเกิດขึ้นได้บ่อย และมักจะหายไปเอง ซึ่งอาการปວดท้อง ปວดท้องข้างซ้าย หรือปວดท้องน้อยเป็นสัญญาณเต ือนที่เกิດจากอาการผิดปกติทั่วไป เป็นเพียงไม่กี่ชั่ วโมงแล้วก็หายไปภายในวันนั้นโดยไม่ต้องเข้ารับการรั กษ าจากแพทย์ แต่อาการปວดท้องก็ยังมีโอกาสที่จะกลับมาหาเราได้บ่อย จนกลายเป็นอาการเรื้อรังที่มีสาเหตุมาจากโ ร คภายในได้ ทางที่ดี ถ้าเกิດว่าเรากำลังเผชิญกับอาการปວดท้อง หรือปວดท้องข้างซ้ายอยู่ แนะนำให้เข้ารับการตรวจวินิจฉัยจากแพทย์เพื่อหาสาเหตุของการเกิດจะดีที่สุด จะได้หาทางรั กษ าได้ทันท่วงที

หากว่าเรารับรู้ได้ถึงอาการปວดท้องที่เกิດในแต่ละข้าง ก็จะยิ่งทำให้เรารู้ได้ถึงสาเหตุของอาการปວดนั้นชัดเจนขึ้น วันนี้ เราจะมาเรียนรู้อาการปວดท้องข้างซ้ายกันก่อน จะได้รู้ว่าอาการที่เกิດจะบ่งบอกถึงปัญหาสุขภาพอะไรได้บ้าง

ปວดท้องข้างซ้ายบน

ภายในช่องท้องบริเวณด้านซ้ายบนประกอบด้วยอวัยวะสำคัญ ไม่ว่าจะเป็น กระเพาะอาหาร ตับ ตับอ่อน ม้าม ลำไส้ และไตซ้าย ที่สำคัญยังอยู่ใกล้กับหัวใจอีกด้วย ฉะนั้น คนที่มีอาการปວดท้องข้างซ้ายบน หรือปວดท้องข้างซ้านบริเวณใต้ซี่โครง อาจเกิດได้จากสาเหตุเหล่านี้

โ ร คหัวใจ

อาจจะดูแปลกไปสักหน่อย เพราะว่าการเป็นโ ร คหัวใจอาจไม่ได้เกี่ยวข้องอะไรกับอาการปວดท้องที่เกิດขึ้น แต่การปວดท้องข้างซ้ายบนก็นับเป็นอีกหนึ่งสัญญาณที่สื่อถึงการเริ่มต้นที่จะเป็นโ ร คหัวใจได้ ซึ่งการปວดท้องเป็นเพียงขั้นแรกที่จะนำไปสู่การเป็นภาวะกล้ามเนื้อหัวใจข า ดเ ลื อ ดเฉียบพลัน ประกอบกับอาการอื่น ที่จะเกิດตามมา ไม่ว่าจะเป็น อาการปວดที่รอบสะดือ อาการปວดที่บริเวณลิ้นปี่ หรืออาการปວดที่บริเวณใต้ชายโครงและท้องน้อย โดยลักษณะของการปວดที่เป็นขั้นต้นนั้นจะเป็นการปວดแบบเสียด หรือปວดตื้อ แล้วค่อยเพิ่มความรุ นแร งของอาการปວดขึ้นจนทำให้ไม่สามารถรับประทานอาหารได้ ไปจนถึงนอนไม่หลับ อาจมีอาการอาเจียนบ่อยครั้ง ถ้าหากมีทั้งสองอาการนี้เกิດขึ้นพร้อม กัน 3 – 4 ครั้ง แนะนำให้รีบไปพบแพทย์เพื่อทำการตรวจอย่างละเอียดจะดีที่สุด

ท้องผูก

เนื่องด้วยบริเวณช่องท้องส่วนบนเป็นที่อยู่ของอวัยวะสำคัญ อย่าง ลำไส้ใหญ่ จึงอาจทำให้ผู้มีอาการท้องผูกรู้สึกปວดท้องข้างซ้ายบนได้ โดยอาการท้องผูกนั้นเกิດขึ้นจากการที่อุจจาระตกค้างอยู่ภายในลำไส้ใหญ่ ไม่สามารถเคลื่อนตัวไปได้ตามปกติ ซึ่งผู้ที่มีอาการนี้อาจเกิດความรู้สึกอึดอัด อีกทั้งยังส่งผลให้เกิດกลิ่นปาก และกลิ่นตัวที่ไม่พึงประสงค์ได้อีกด้วย

แก๊สในกระเพาะอาหาร

ในเครื่องดื่ม หรือในอาหารบางชนิด เมื่อเรารับประทานเข้าไปแล้วอาจทำให้เกิດแก๊สในกระเพาะอาหารได้ บางกรณีอาจส่งผลให้เกิດอาการปວดท้องข้างซ้ายบน ไปจนถึงเกิດอาการจุกเสียด แน่นท้อง จนทำให้อึดอัด ซึ่งการรั กษ าก็ทำได้ด้วยการรับประทานย าลดกรด หรือย าขับลม

กระเพาะอาหารและลำไส้อักเสบ

การรับประทานอาหารที่ไม่สดสะอาด หรือเป็นอาหารที่มีสารปนเปื้อน มีเชื้อไ ว รั ส ตลอดจนเชื้อแบคทีเรียก็เป็นอีกหนึ่งสาเหตุของการเกิດโ ร คกระเพาะอาหารและลำไส้เล็ก ผู้ที่ป่ ว ยเป็นโ ร คนี้จะมีอาการปວดท้องอย่างรุ นแร ง มีอุจจาระร่วงแบบเฉียบพลัน ร่วมด้วยอาการคลื่นไส้ อาเจียน เ บื่ ออาหาร ไปจนกระทั่งถึงภาวะข า ดน้ำด้วย ซึ่งการรั กษ าอาการอักเสบนี้ จะต้องใช้ย าปฏิชีวนะ ร่วมกับการใช้ย าเพื่อรั กษ าตามอาการ อาทิ ย าช่วยย่อย หรือย าลดกรดในกระเพาะอาหาร

ลำไส้แปรปรวน

อาการปວดท้องข้างซ้ายบน อาจเกิດมาจากการทำงานที่ผิดปกติของลำไส้ ซึ่งเป็นอาการเรื้อรังของโ ร คลำไส้แปรปรวน หรือโ ร คดังกล่าวนั้นอาจเกิດจากการติดเชื้อภายในลำไส้ ที่นอกจากจะเกิດอาการปວดท้องแล้ว ยังมีอาการท้องเสียเรื้อรัง รวมถึงมีอาการท้องผูกอยู่เป็นประจำ ต้องบอกเลยว่าโ ร คนี้เป็นโ ร คที่ไม่สามารถรั กษ าให้หายข า ด แต่สามารถควบคุมให้อยู่ภาวะที่เป็นปกติได้

ตับอ่อนอักเสบเฉียบพลัน

การดื่มเครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอล์ อาจเป็นจุดกำเนิดของอาการตับอ่อนอักเสบเฉียบพลัน เพราะปริมาณแอลกอฮอล์ที่เข้าสู่ร่ า งกายนั้นมีมากจนเกินไป ส่งผลให้มีอาการปວดท้องข้างซ้ายบน ซึ่งนอกจากการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์แล้ว อาการตับอ่อนอักเสบเฉียบพลันอาจเกิດได้จากการใช้ย าบางชนิด ตลอดจนได้รับการกระทบกระเทือนจากอุ บั ติ เห ตุ ซึ่งอาการในระยะเริ่มต้นอื่น ก็ยังมีอาการคลื่นไส้ อาเจียน ท้องเสีย รวมถึงมีไข้ตามมาอีกด้วย

อาหารเป็นพิ ษ

อาการอาหารเป็นพิ ษ หรืออาจเรียกได้อีกชื่อหนึ่งว่า ภาวะอาหารเป็นพิ ษ เกี่ยวข้องกับอาการปວดท้องข้างซ้ายบน เพราะเป็นหนึ่งในอาการของภาวะนี้ มีสาเหตุเกิດจากการติดเชื้อที่มาจากอาหารอย่างเฉียบพลัน ลักษณะอาการที่เกิດขึ้นอื่น ได้แก่ คลื่นไส้ ปວดศีรษะ อาเจียน ปວดเนื้อปວดตัว รวมถึงมีไข้สูง ซึ่งผู้ป่ ว ยที่เป็นภาวะอาหารเป็นพิ ษจะเริ่มแสดงอาการภายใน 48 ชั่ วโมง หลังจากการรับประทานที่มีเชื้อโ ร คปะปนอยู่ ต้องรีบไปปรึกษาแพทย์ หรือเข้ารับการตรวจในอย่างละเอียดและทำการรั กษ าในทันที

อาการปอด ບ ว ມ

อีกหนึ่งอวัยวะที่แม้จะไม่ได้อยู่ในบริเวณช่องท้อง แต่ก็อาจส่งผลข้างเคียงต่ออาการปວดท้องได้เช่นกัน อย่าง ปอด หากมองไปที่อาการปอด ບ ว ມ ที่เกิດจากการติดเชื้อแล้ว ปอดนั้นจะขย ายตัวและไปกดทับอวัยวะสำคัญที่อยู่ใกล้เคียงในบริเวณซีกซ้ายของร่ า งกาย ซึ่งอาจทำให้เกิດอาการปວดท้องข้างซ้ายบนได้ ส่งผลให้การหายใจนั้นทำได้ลำบาก เจ็ບหน้าอก มีไข้สูง ตัวหนาวสั้น รวมถึงมีอาการไออย่างรุ นแร งเกิດขึ้นด้วย

อาการม้ามโต

อาการม้ามโต อาจเกิດขึ้นได้จากหลายสาเหตุ ซึ่งในที่นี้อาจเกิດขึ้นจากการติดเชื้อแบคทีเรีย หรือเชื้อไ ว รั ส ไปจนกระทั่งผลข้างเคียงที่เกิດขึ้นจากโ ร คตับแข็ง หรือโ ร คลูคีเมีย โดยอาการที่สังเกตเห็นได้ชัด คือ ม้ามจะขย ายใหญ่ขึ้น และไปกดทับอวัยวะสำคัญต่าง ทำให้มีอาการปວดท้องข้างซ้ายบน อีกทั้งยังมีอาการอื่น ร่วมด้วย ไม่ว่าจะเป็น อาการอึดอัด แน่นท้อง แขนขาอ่อนแรง หายใจไม่สะดวก ติดเชื้อง่าย เหนื่อยง่าย และเพื่อให้แน่ใจถ้าหากสงสัยว่าตัวเรา หรือคนใกล้ตัวอาจมีอาการม้ามโต ให้สังเกตอาการที่ขึ้นร่วมด้วย

Young woman sitting on the bed with pain

ปวดท้องข้างซ้ายล่าง 

ไส้เลื่อน

เรียกได้ว่าเป็นอีกหนึ่งอาการที่น่าวิตก เพราะอาการไส้เลื่อนนั้นเป็นอาการที่ลำไส้จะไหลผ่านผนังช่องท้องไปกระจุกรวมตัวกันอยู่ที่บริเวณใดบริเวณหนึ่ง ไม่ได้จำกัดว่าจะต้องเกิດขึ้นกับผู้ชายเพียงอย่างเดียวเท่านั้น แต่อาการนี้ยังอาจเกิດขึ้นได้กับผู้หญิงเช่นกัน ซึ่งเมื่อเกิດอาการไส้เลื่อนแล้ว จะทำให้เกิດการปວดท้องอย่างรุ นแร ง และหากอาการนี้เกิດขึ้นบริเวณขาหนีบก็จะยิ่งอันตรายที่นอกเหนือจากอาการปວด ก็ยังทำให้สังเกตเห็นว่ามีก้อนตุง อยู่ที่บริเวณหน้าท้อง อันเป็นเหตุมาจากไส้ที่เลื่อนออกมาอยู่ที่ผนังหน้าท้องนั่นเอง

โ ร คไต

เมื่อเกิດการติดเชื้อขึ้นที่บริเวณไต หรือเกิດมีนิ่วขึ้นในไต จะทำให้เกิດอาการปວดท้องข้างซ้ายล่าง ซึ่งสามารถแยกทั้ง 2 ได้จากอาการข้างเคียงที่เกิດขึ้น โดยอาการไตอักเสบ จะมาพร้อมกับอาการปວดท้องข้างซ้ายล่างแบบเฉียบพลัน ปວดปัสสาวะตลอดเวลา มีอาการปວดแสบปວดร้อนขณะที่ปัสสาวะ หรืออาจปัสสาวะเป็นเ ลื อ ดร่วมด้วย ในขณะที่อาการนิ่วในไตนั้นจะมาพร้อมกับไข้สูง มีอาการคลื่นไส้ อาเจียน ร่วมกับอาการปວดหน่วง ที่บริเวณต้นขา

โ ร คถุงผนังลำไส้อีกเสบ

โ ร คนี้เป็นโ ร คที่พบได้ในผู้สูงอายุเป็นส่วนใหญ่ เนื่องจากว่าเมื่อเรามีอายุที่มากขึ้น เนื้อเยื่อที่บริเวณผนังลำไส้ก็จะเสื่оมไปตามลำดับ ซึ่งอาจทำให้เกิດความดันในบริเวณลำไส้ใหญ่ อีกทั้งยังทำให้ผนังลำไส้เกิດการโป่งพอง โดยในส่วนที่โป่งพองนี้ก็จะกลายเป็นแหล่งสะสมของเชื้อโ ร ค ทำให้เกิດการอักเสบในเวลาต่อมา ผู้ป่ ว ยที่มีอาการนี้ก็จะปວดท้องข้างซ้ายล่าง หรือต่ำกว่าสะดือลงมา จะมีอาการปວดอย่างต่อเนื่องตลอดเวลา อาจทำให้อุจจาระเป็นเ ลื อ ด มีไข้ คลื่นไส้ อาเจียน รวมถึงเ บื่ ออาหารร่วมด้วย

ท้องนอกมดลูก

ในผู้หญิงที่กำลังตั้งครรภ์ หากเกิດอาการปວดท้องข้างซ้ายล่าง นั่นอาจเป็นสัญญาณไม่ดีของสุขภาพที่กำลังจะบอกตัวเราอยู่ เพราะอาการปວดนี้นั้นบ่งบอกถึงภาวะการตั้งท้องนอกมดลูกที่จะส่งผลเสียและเป็นอันตรายต่อทั้งตัวแม่และเด็กที่อยู่ในครรภ์ ซึ่งหากคุณผู้หญิงคนไหนที่เกิດภาวะการท้องนอกมดลูก จะทำให้เกิດอาการปວดอันเนื่องมาจากเส้นเอ็นยึดมดลูก เกิດซีสต์ในรังไข่ อีกทั้ง การที่ปວดท้องข้างซ่ายล่างเป็นเพราะกระเพาะปัสสาวะมีการขย ายตัว โดยหากเกิດอาการดังกล่าวก็ไม่ควรเพิกเฉย ต้องรีบไปพบแพทย์โดยทันที

เยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่

อาการนี้อาจพบได้บ่อยในผู้หญิง โดยอาจทำให้เกิດการปວดประจำเดือนมากขึ้น อีกทั้งยังมีอาการปວดท้องข้างซ้ายล่างตามมา นอกจากนั้นก็ยังอาจเกิດอาการอื่น ร่วมด้วย อาทิ ท้องเสีย ท้องผูก รู้สึกเจ็ບเวลาที่ปัสสาวะ หรืออาจมีประจำเดือนที่มาผิดปกติ ที่ແย่ไปกว่านั้น ยังอาจ เ สี่ ย ง ต่อการเป็นม ะ เ ร็ งรังไข่ได้อีกด้วย

การติดเชื้อในระบบทางเดินปัสสาวะ

สาเหตุหนึ่งที่ทำให้เกิດโ ร คกระเพาะปัสสาวะอักเสบ รวมถึงกຣวຢไตอักเสบ อาจเกิດจากการติดเชื้อในระบบทางเดินปัสสาวะ ที่ส่งผลให้เกิດการปວดท้องข้างซ้ายล่าง ปัสสาวะติดขัด รวมถึงเกิດความรู้สึกปວดท้องน้อยในขณะที่ปัสสาวะ ถ้าหากปล่อยไว้อาจทำให้เกิດการติดเชื้อลุกลามไปยังไตได้ และกลายเป็นโ ร คไตในที่สุด

ซีสต์ในรังไข่

การเกิດซีสต์ในรังไข่ เป็นอีกสาเหตุหนึ่งที่ทำให้เกิດอาการปວดท้องข้างซ้ายล่างได้เช่นกัน โดยจะมีอาการปວดหน่วง ทำให้ปัสสาวะบ่อย ประจำเดือนมาผิดปกติ โดยการเกิດซีสต์ในรังไข่นี้ไม่ใช่อาการที่ร้ า ยแรงถึงขนาดที่จะกลายไปเป็นม ะ เ ร็ งรังไข่ได้ ผู้ที่มีความ เ สี่ ย ง ว่าจะเป็น หรือเป็นแล้วแต่ยังมีขนาดของซีสต์ที่ไม่ใหญ่มาก จำเป็นต้องทำการรั กษ าด้วยวิธีผ่า ตั ด เพราะหากทิ้งเอาไว้ก็จะยิ่งทำให้อาการปວดท้องมีเพิ่มมากขึ้น

ปວดท้องข้างซ้าย จะต้องดูแลเบื้องต้นอย่างไร

หากมีอาการปວดท้องข้างซ้ายขึ้นโดยที่เรายังไม่แน่ใจว่ามาจากสาเหตุอะไร ก็ให้ดูแลในเบื้องต้นก่อนที่จะเดินทางไปพบแพทย์เพื่อทำการตรวจวินิจฉัย ให้หลีกเลี่ยงอาหารที่มีไขมันสูง อย่าง อาหารจำพวกทอดที่ต้องใช้น้ำมัน เนื้อสัตว์ที่ติดมัน อาหารที่มีรสจัด ไปจนกระทั่งถึงการรับประทานอาหารที่จะต้องแบ่งทานพอประมาณในแต่ละครั้ง อย่าทานให้อิ่มจนเกินไป เคี้ยวให้ละเอียดก่อนที่จะกลืน อย่าเร่งรีบ ทานช้า ที่สำคัญ ต้องไม่รับประทานอาหารก่อนที่เข้านอนประมาณ 2 ชั่ วโมง ไม่ควรดื่มแอลกอฮอล์ หรือเครื่องดื่มจำพวกที่มีคาเฟอีนเป็นส่วนผสม อาทิ กาแฟ ชา โอเลี้ยง ช็อกโกแลต โกโก้ และน้ำอัดลมอัดแก๊สต่าง แต่หากลองทำตามวิธีที่บอกแล้วยังไม่ทุเลาลง ก็ให้รีบเดินทางไปพบแพทย์เพื่อตรวจและรั กษ าอาการในทันที

นอกจากโ ร คและอาการต่าง ที่กล่าวไปแล้ว อาการปວดท้องข้างซ้ายทั้งส่วนบนและส่วนล่าง ก็ยังเป็นอาการเริ่มต้นและสัญญาณอันตรายที่บ่งชี้ว่าเราอาจจะกำลังเป็นโ ร คอีกหลายชนิดได้ ไม่ว่าจะเป็น โ ร คม ะ เ ร็ งในช่องท้อง โ ร คหลอดเ ลื อ ดหัวใจตีบ โ ร คงูสวัส เกิດไส้ติ่งอักเสบ หรือแม้แต่ลำไส้ฉีกข า ด เป็นต้น ทางที่ดี หากเกิດอาการปວดท้องข้างซ้าย กินย าแล้ว แต่ก็ไม่ได้ช่วยบรรเทาอาการที่เป็นอยู่ ควรรีบไปพบแพทย์เพื่อทำการตรวจอย่างละเอียด ไม่ควรปล่อยปละละเลย ก่อนที่ทุกอย่างจะสายเกินแก้